M İ Y E L O M L A

YAŞAM

Miyelomla Yaşam

Bu websitesi multiple miyelom olarak da bilinen miyelom hastalığını daha iyi anlayabilmenize yardımcı olmak amacıyla hazırlandı.

resim

Kemik İliği Biyopsi

Bu işlemde ise kemiğin içindeki ilikle birlikte küçük bir kemik parçası alınır. Biyopsi, plazma hücrelerinin sayısının daha iyi tespit edilmesini sağlar. Biyopsiden sonra uyuşukluk hissetmeniz ve işlem yapılan bölgede biraz kanama görülmesi normaldir.

Görüntüleme ve Tarama

İskelet Radyografileri (kemik incelemesi)

Miyelom kemiklerde incelmeye veya erozyona neden olabileceğinden doktorunuz sizden öncelikle radyolojik olarak kemik incelemeleri isteyecektir. Dolayısıyla herhangi bir kemik hasarını görmek için bir dizi röntgen çektirmeniz gerekir. Ayrıca röntgen filmleri yeni kemik hasarlarının tespit edilmesi için de kullanılabilir. Kemik hasarı olan bölgeler röntgen filminde siyah gölgeli alanlar şeklinde görülür ve ‘litik lezyonlar’ olarak adlandırılırlar.

Manyetik Rezonans (MR) ve Bilgisayarlı Tomografi (BT)

Bazen kemiklerin daha da ayrıntılı incelenmesine ihtiyaç duyulur; o zaman MR (manyetik rezonans) görüntüleme veya BT (bilgisayarlı tomografi) çektirmeniz gerekebilir. MR görüntülemesi sonucu bazen röntgende görülmeyen kemik ve kemik dışı miyelom varlığı ve dağılımı saptanabilir. BT taramaları ise daha fazla ayrıntı sağlar ve röntgende görülmeyen kemik hasarı alanlarının görülmesini kolaylaştırır. BT’de damarınıza özel bir kontrast madde enjekte edilebilir, bu madde görüntülerin daha belirgin olmasını sağlar. Enjeksiyonun ardından bir süre damarlarınızda sıcaklık hissetmeniz normaldir. Ancak böbrek rahatsızlığı ya da alerji riski olanlarda bu madde kullanılmaz.

PET-BT ise pahalı olmakla beraber miyelomun kemik lezyonlarında son derece tatmin edici bilgiler sağlayan bir radyolojik yöntemdir.

Kan ve İdrar Testleri

Paraprotein ölçümü

Miyelomu teşhis etmek ve tedavinin sonuçlarını izlemek amacıyla çeşitli kan ve idrar testleri kullanılır. Hastalığın tanısında kullanılan en önemli testlerden biri kan ve idrarda anormal protein varlığının gösterilmesidir. Bu amaçla yapılan testler aşağıdadır:

  • Protein elektroforezi
  • Serum ve 24 saatlik idrarda immünfiksasyon elektroforezi
  • Serum serbest lambda ve kappa düzeyi

Anormal protein ölçümü, miyelom teşhisi için önemli olmasının yanı sıra miyelomun aktivitesindeki değişikliklerin saptanması için de kullanılır. Uygulanan tedavinin yanıtı da yine bu testlerle değerlendirilir.

Tedaviden sonra ölçülebilir düzeyde anormal protein (paraprotein) yoksa tam yanıt (complete response, tam remisyon) kabul edilir. Tedaviden sonra paraprotein düzeyi anlamlı düşmüş ve yine de ölçülebilir düzeyde ise kısmi yanıt (parsiyel yanıt) olarak adlandırılır.

Hemogram ölçümü

Paraprotein düzeyini ölçmek dışında başka testler de önemlidir. Bunların ilki hemogram testidir. Hemogram ile akyuvarlar, alyuvarlar ve trombositlerin sayı ve dağılımları hakkında fikir edinilir. Bu hücrelerin sayılması şu nedenlerle önemlidir:

  • Akyuvarların sayısı doktorunuza daha yüksek bir enfeksiyon riski altında olup olmadığınızı söyler.
  • Hemoglobin düzeyi (alyuvar sayımı) doktorunuza kansız (anemik) olup olmadığınızı söyler.
  • Trombosit sayımı normale göre daha fazla kanama veya morluk oluşması riski altında olup olmadığınızı söyler.

Böbrek fonksiyonu

Böbrek fonksiyonları miyelomlu hastalarda çok önemlidir. Böbrek tutulumu miyelomun bir parçası olduğu gibi tedaviler nedeniyle de oluşabilir. Böbreklerden süzülen atık maddeler olan üre ve kreatinin düzeylerinin ölçümü bu nedenle gereklidir. Yüksek üre ve kreatinin düzeyleri böbrek fonksiyonlarının kötü olduğuna işaret eder.

Kalsiyum ölçümü

Kalsiyum normalde kemikte bulunan bir mineraldir. Kemiklerinde miyeloma bağlı aktif kemik hastalığı olan hastalarda kalsiyum, kemikten kana geçer. Bu da kanda kalsiyum düzeylerinin yüksek olmasına yol açabilir (hiperkalsemi). Kalsiyum yüksekliği bulantı, kusma, iştah kaybı, aşırı susama, sık idrar yapma, kabızlık, karın ağrısı, adale güçsüzlüğü, konfüzyon, yorgunluk gibi önemli bulgulara neden olur.

Beta-2 mikroglobulin ve albümin

Miyelomda kullanılan risk sınıflamasında beta-2 mikroglobulin ve albümin değerlerinin büyük önemi vardır. Albümin değerinin düşük ve beta-2 mikroglobulin değerinin yüksek olması olumsuz bir hastalık seyrini işaret edebilir.

Kemik İliği Aspirasyonu

Bu işlem, kemiğinize (genellikle kalça kemiği) iğne ile girilerek yapılır. Uzman bir kişi tarafından yapıldığında çoğu kez sorunsuzdur. Hastalar bu işlemi genellikle gözlerinde çok büyütür, gerçekte ise riski çok düşük olan bir uygulamadır. Uygulama çoğunlukla lokal anesteziyle yapılır. Kemik iliğinizdeki mevcut plazma hücrelerinin yüzdelerinin tespiti amacıyla başvurulan bir yöntemdir.

Normal kemik iliğinde yüzde 5’ten az plazma hücresi vardır; miyelom hastalarının kemik iliğinde ise yüzde 10 ile 90 arasında plazma hücresi bulunur. Bu test tedavinin başında ve sonunda tekrarlanabilir.

Sitogenetik Testler

Vücuttaki her hücrede genlerden oluşan kromozomlar bulunur. Bu genler, hücrenin tüm faaliyetlerini kontrol eder. Miyelom hücrelerindeki kromozomların yapısında kimi değişiklikler meydana gelirken, vücudun diğer hücrelerinde hiçbir farklılık olmaz. Bu testlerle kemik iliği biyopsisi, kromozomlardaki muhtemel değişiklikler için de incelenir.

Sitogenetik testler hastalığın seyrinde önemli belirteçlerdir ve mümkün olduğu durumlarda mutlaka yapılmalıdır. Ülkemizde en önemli zorluk maliyet ve bu testlerin yapılacağı teknolojinin her merkezde bulunmamasıdır.

Hala sorularınız mı var?

Bize iletin, uzman hekimlerimiz cevaplasın

Ad*
Soyad*
Cep Telefonu*
E-Posta*
Mesajınız

Miyelomla mücadelede doğru bilgi, güçlü destek

img BİZE ULAŞIN img